Boeken

Hollandse wolkenluchten

Kleuren en vormen in de lucht zijn een met niets te vergelijken schouwspel. Witblauwe wolken, torenhoge cumuluswolken, mooie patronen of juist rommelige, dreigende of mysterieuze luchten. Er is een enorme variatie mogelijk, elke dag opnieuw. Door de eeuwen heen hebben de typisch Hollandse wolken-luchten veel kunstenaars geïnspireerd en tegenwoordig vormen ze voor menigeen een bron van spiritualiteit. Dit boek beschrijft en toont de Hollandse wolkenluchten in alle denkbare vormen. Door de schitterende fotografie kan het met recht het ultieme Hollandse wolkenluchtenboek genoemd worden.

 

 Winter

Wie kent de verwondering 's ochtends vroeg, na een nacht met sneeuwval, als je je eerste stappen zet in een wereld zo stil en wit. Omringd door het opkomend ochtendlicht dat de nieuwe kleuren in de natuur meer en meer benadrukt. En door dat bijzondere, gedempte geluid van alles wat normaal zo doordringend hard is.

Ligt er sneeuw, dan is het anders. De koude lucht, de mistbank, dicht boven de sneeuw. De dieporanje zon die opkomt boven het onaangetast wit. Het knisperen van de sneeuw onder je voeten. De eerste voetafdrukken, achter je, van je vroege tocht. En het voortijdig zuchtje wind dat een vleugje sneeuw doet wegstuiven van een kleine tak.

Valt er sneeuw, dan wordt het anders. Het groen dat verdwijnt onder het aangroeiend wit, dwarrelend omlaag komend uit het egale grijs. De wind die speelt met de sneeuw, haar soms doet stuiven, zo duinen vormend of een dikke laag als vulsel van een sloot. Het kleinste beetje sneeuw heeft al een maximaal effect. Maar het mag natuurlijk altijd meer...

Zonder sneeuw levert de vorst haar kunst. Hoe dikker de rijp, hoe mooier het land. Dagenlange mist is slechts te verdragen als de vorst haar gebruikt om de natuur tot een openluchtexpositie te maken. Rijp zo dik en zwaar, dat takken eronder buigen. Je bewandelt een verbluffend schilderij, helemaal als de zon schijnt vanuit een felblauw zwerk.

Water trekt als felle kou haar toplaag verandert in ijs. We komen naar buiten en gaan de gebieden in die anders ontoegankelijk zijn. Om de oneindigheid te voelen van het winterse land. Op zoek naar die ene tocht, door z'n onbereikbaarheid zo groot. Blij in het hart, want zelfs het ijs zingt! Of vormt hoge bergen, als de wind opsteekt en ermee speelt.

De winter, zo mooi, omdat hij zo eindig is. De zon, langzaam hoger, stuurt elke dag een beetje meer warmte op ons af. De geur van de dooi, als de sneeuw en het ijs hun onvermijdelijke nederlaag tegemoet gaan. Het water in het land, als overblijfsel van wat kort daarvoor nog zo mooi en wit was. De sneeuwresten, wegkwijnend in de kant van de weg.

En als het dan lente is geweest en zomer is geweest, en alles wat we in de winter hebben gezien tot herinnering is vervolgen, begint de zon te dalen. En wentelen we ons in het heerlijke vooruitzicht dat hij weer komt! De nieuwe winter die weldra een feit zal zijn. Alles kan dan opnieuw, maar niks hoeft. Want zo is het hier. En zo zal het ook zijn.

Wie kent niet dat gevoel van verwondering, als het winter is en wit? Dat gevoel van dromen. Is het wel echt, ben ik er wel bij? Of achteraf: had ik maar beter opgelet! Want nu is het voorbij en kan het niet meer... Voor al die mensen zijn de winterfoto's van Karin Broekhuijsen een onmisbare schat. Omdat zij erin slaagt het gevoel van dat moment weer terug te halen. Waarbij de herinnering meer wordt dan een nostalgisch sentiment. En gekoppeld wordt aan een waarachtig beeld. Je bent weer even terug bij toen. En hebt nu echt de tijd om ervan te genieten. Zo lang je maar wilt. En wanneer je dat maar wilt!

Kippenvel!

Reinout van den Born

 
 

 

Herfst

 
 
Hoe mooi aftakeling kan zijn, toont ons de herfst. Alle kleuren van de regenboog komen tevoorschijn en de vaak hoge luchtvochtigheid zorgt voor een mysterieuze gloed aan het landschap. Het zijn de nevel- en mistvelden die de felheid van de voorbije zomer verjagen en ruimte geven aan zachtere tinten in het veld, op de heide en in het bos. Is het een stukje contemplatie van de natuur? Leidt verval tot gemoedelijkere inzichten? Of is het de noodzakelijke rust na de afmatting en hoge productie van de zomer?

De herfst is vaak een spel van licht. De zon die een plekje in vuur en vlam zet, stralen die tussen de wolken door naar het oppervlak reiken. Een moment om vast te grijpen, vast te houden, maar even zo snel vervliegt het beeld. Het is veelal een zoektocht naar licht, omdat er steeds meer donkere uren komen, maar ook aangezien er veel bewolking over schuift. Wie tijdens een bewolkte najaarsdag een mooie foto kan schieten, getuigt van waar vakmanschap. Zoals Karin Broekhuijsen dat ook doet. Haar oog ontdekt het kleine beetje licht dat een glinstering brengt op geploegde klei en open water. Voor de opmerkzame blik kan ook een grijze dag fraai zijn.

Valt er ook te genieten van de herfstregens? Tijdens mijn middelbare schooltijd bestond dit seizoen uit de vrees voor het schier onvermijdelijke regenpak en vond ik dat er weinig heuglijks aan was. Elke dag weer hopen op een droog fietstochtje en als het regende moesten plastic jas en plastic broek aan worden getrokken. Al ritselend en krakend was het vervolgens een vervelend tochtje, waarna je al dampend het klaslokaal betrad. En dan te bedenken dat het in Nederland slechts 7 procent van de tijd regent. Voor het gevoel ging het echter om minstens 25 procent van de tijd, vooral door de 'angst' voor nattigheid en het gedoe met het regenpak en het natte haar.


Grieta Spannenburg

Tegenwoordig vind ik het juist weleens leuk en lekker om me nat te laten regenen. Het geeft een gevoel van één zijn met de elementen, een gevoel dat je leeft! Hoe heerlijk is het niet om in het najaar over het strand van de Waddeneilanden te lopen. In weer en wind. Een paar uur lang langs de vloedlijn uitwaaien, duikend voor de krachtige noordwester die op je beukt. Respectvol turen naar de koppen van de golven en de meeuwen die daarboven hun evenwichtskunsten laten zien. En dan natuurlijk, in een strandtent uitpuffen, het opgefriste hoofd in kalmte laten verzinken en jezelf te laten genieten van een hapje en een drankje.

Overdenking, dat woord hoort voor mij bij de maanden september, oktober en november. Net zoals vogeltrek, bladval en gezelligheid. De natuur gaat langzaam richting ruststand, de mens ploetert op dezelfde kracht door. Zouden ook wij niet geleidelijk een tandje lager moeten schakelen?

 

Menselijk bedrijf

Menselijk Bedrijf is het vierde deel in de reeks Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed. Het is een initiatief van het Nederlands
Centrum voor Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed en Pharos uitgevers in het kader van het Jaar van het Immaterieel Erfgoed 2012.

Fotografie: Karin Broekhuijsen, www.fotokarinbroekhuijsen.nl
Vormgeving: Bart Houtman, noip Nijkerk, www.noip.nl
Tekstbijdragen van: Nel Klaversma, conservator oude boekendocumentalist van het Amsterdam Museum,
Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Met dank aan: bakkerij Borgesius, kleermaker Modecentrum Westen, glaszetter Rollecate, stoelenmaker Goedkoop, garenmaker Emtec, schoenmaker Schuttrups, opticien Eye Wish, smid Botterwerf Huizen, scheepstimmerman Lok, zeilmaker Big Foot Zeilmakerij, slagerij Knol, banketbakker Poelstra, apotheker Scheperziekenhuis, hovenier Andre Kooiker, automonteur Garage Oving, vioolbouwer Peter Brandt, chirurg Scheper Ziekenhuis, pruikenmaker Frans Koopal, papiermaker Kappa, drukker Scholma, plaatdrukker Scholma, boekbinder Abbringh, horlogemaker Luitjens, glasblazer Mark Locock, stoomreiniger Silk & Satin, steenzager Jan Kalk natuursteen, pottenbakker Keramiektuinen galerie Harwi, goudsmid juwelier Luitjens, schilder Claartje van de Linden, beeldhouwer Geert van der Woude, advocaat Dam advocatuur, laborant Scheperziekenhuis, Peter van Hengel, arts Wilhelminaziekenhuis, koopman Kaper, burgemeester (Boukje) Galema, grafdelver Cor Brandsen

 

Extreem weer

Het weer houdt ons bezig. elke dag, als we de deur uit gaan. Maar ook op lange termijn: hoe gaat het met ons klimaat?

Jan Buisman is nationaal en internationaal de kenner van ons historische weer.

In "Extreem weer" passeren een kleine honderd extreme weerjaren de revue, van het grote zonnejaar van 1540 tot de twee witte Kersten van 2009 en 2010. Het boek is talrijk geïllustreerd met meer dan 400 afbeeldingen, waarvan 250 in kleur. Een groot aantal kaarten en grafieken verhelderen de tekst, terwijl de uitvoerige bijlagen een groot aantal weergegevens op een rij zetten.

Jan Buisman werkt al jaren onvermoeibaar aan zijn enorme achtdelige standaardwerk Duizend jaar weer, wind en water in de Lage Landen.

De media ontvangen het werk van Jan Buisman in juichende bewoordingen: :Weergaloos" "Prachtig voor iedereen" " Hulde! Kopen!"

Historicus A.Th. van Deursen:" Een belangrijk werk, dat aan hoge kwaliteitseisen voldoet. Als deze boeken eerder hadden bestaan, zou ik er dikwijls van geprofiteerd hebben."

De beroemde Franse historicus Emmanuel Le Roy Ladure schreef: " Ik raad iedereen aan Nederlands te leren, om het werk van Jan Buisman te kunnen lezen.

 

Boeken

Go to top